Programmabudget

Decade Include: Jaarrekening

Decade Include: Jaarrekening

BELEIDSTERREINEN

Toelichting op beleidsterreinen met financiële afwijkingen (op de lasten en/of baten) > € 250.000.

5A Verharde openbare ruimte

Binnen beleidsterrein 'Verharde openbare ruimte' is op de lasten sprake van een voordeel van €2.047.000. Dit voordeel komt o.a. door:

• Ontvangst van te veel betaalde energiekosten aan Liander (€ 1.400.000). In 2025 heeft Liander gemeld dat ze de periode 2018 -2025 te veel kosten in rekening hebben gebracht voor de OVL-voedingspunten en dat een creditfactuur volgt zodra het exacte bedrag bekend is. Veiligheidshalve is een bedrag van € 1.000.000 opgenomen in de begroting aan de batenkant. Uiteindelijk blijkt het bedrag aan te veel betaalde energiekosten € 1.400.000 te zijn en is dit verwerkt als voordeel aan de lastenkant.
• Minder lasten bij beheer van wegen (€ 380.000) door o.a. incidentele lagere interne doorbelasting van de waterschapsbelasting vanwege een correctie op voorafgaande jaren, minder uitgaven aan de tunnelbeheerorganisatie van de Stationspleintunnel omdat de opstart van deze organisatie wat langer heeft geduurd dan gepland en incidenteel minder interne doorbelasting van werkzaamheden die zijn uitgevoerd t.b.v. inkomsten leges van graafmeldingen kabels en leidingen.
• De inkomsten uit de afvalstoffenheffing komen iets lager uit dan geraamd. We zien een daling van het aantal meerpersoonshuishoudens en een stijging van het aantal één- en tweepersoonshuishoudens. De kostendekking komt uit op 100,7%. Deze overdekking van 0,7% = € 171.560 is toegevoegd aan de voorziening afvalstoffenheffing.

Binnen beleidsterrein 'Verharde openbare ruimte' is op de baten sprake van een nadeel van € 1.177.000. Dit nadeel komt o.a. door de verwachte opbrengst van te veel betaalde energiekosten aan Liander (€ 1.000.000). Zie ook de toelichting hierboven.

5B Openbaar water

Binnen beleidsterrein 'openbaar water' is op de baten sprake van een nadeel van € 177.000. Dit komt o.a. door:

• Lagere opbrengst riool- en waterzorgheffing (€ 490.000). Het verschil is ontstaan door het niet verwerken van een begrotingswijziging op de opbrengst riool- en waterzorgheffing eigenaren woning van € 400.000. De kosten voor de watertaken vallen ook lager uit waardoor de dekking inclusief verrekening met de voorziening riolering uitkomt op 100% kostendekkend. Zie ook de paragraaf lokale heffingen.

5C Openbaar groen

Binnen beleidsterrein 'openbaar groen' is op de lasten sprake van een voordeel van € 946.000. Dit komt onder andere door:

• Minder kosten bij diverse groenprojecten (€ 360.000). Dit komt o.a. door projecten zoals de wereldtuin en de Panoramapark die doorgeschoven zijn naar volgend jaar en waarvan het budget voor 2026 opnieuw wordt aangevraagd.
• Incidenteel minder kosten bij het beheer van groen in de openbare ruimte (€ 320.000). Dit heeft meerdere oorzaken zoals het moeten uitstellen van reconstructies en vervangingen als gevolg van tijdelijke personeelskrapte. Tevens zijn er uitvoeringskosten bespaard door het verbeteren van diverse processen en systemen. Tegelijkertijd voorzien we echter een structurele stijging in de kosten doordat onder andere het areaal te vervangen bomen komende jaren sterk zal toenemen. Deze trend komt terug in de Strategische Verkenningen en zal worden verwerkt in het nieuwe Uitvoeringsprogramma Groen.
• Meer kosten bij bomenfonds (€ 147.00). Het betreft de kosten die gemaakt zijn voor het kappen van bomen. Tegenover deze kosten staat een opbrengst (waarborg) op de baten kant. Tezamen is het budgetneutraal.

Binnen beleidsterrein 'openbaar groen' is op de baten een voordeel van € 220.000. Dit voordeel komt vooral door de ontvangen gelden (waarborg) vanuit het bomenfonds. Het betrof de ontvangen gelden die aan de gemeente voldaan zijn voor het kappen van bomen. Deze baten worden nooit begroot waardoor hier een voordeel ontstaat. Nadere uitleg bomenfonds:

• € 147.000 is geld wat ontvangen is voor bomenfonds. Dit wordt in de voorziening geplaatst, op het moment dat de partij bomen geplant heeft dan wordt dit geld uit de voorziening terugbetaald.
• € 70.000 vrijval voorziening betreft bedrag wat in de voorziening stond, maar wat niet meer terugbetaald gaat worden. Bijvoorbeeld omdat er geen plaats was, of omdat er minder bomen zijn terug geplant. Dit bedrag komt in de reserve bomenfonds terecht en is vrij te besteden aan het planten van bomen elders in de stad.

5D Milieu en duurzaamheid

Binnen beleidsterrein 'Milieu en duurzaamheid' is op de lasten sprake van een voordeel van € 1.025.000. Dit komt door incidenteel budget voor de gevelsanering die bedoeld was voor meerdere jaren. In 2025 is het gehele budget van € 982.000 volledig geraamd in 2025, maar deze was bedoeld voor meerdere jaren. De gevelsanering wordt gedekt uit de reserve GSB middelen.

RESERVES

Toelichting op afwijkingen Reserves > € 250.000.

Reserve gsb-middelen ISV/EZ P5
De onttrekking uit de Reserve GSB middelen is € 969.000 lager dan begroot. Dit komt doordat in 2025 het gehele budget van € 982.000 volledig geraamd is, terwijl deze was bedoeld voor meerdere jaren.

INVESTERINGEN

Overschrijdingen op investeringskredieten

7101181 Noorderkwartier Oost

Bij de herinrichtsopgave in zake het realiseren van een klimaatbestendige openbare ruimte Noorderkwartier Oost is het beschikbare inrichtingskrediet overschreden met € 325.000 als gevolg van o.a. hogere plankosten in verband met de langere doorlooptijd van het project en onvooorziene kosten groenonderhoud. De verwachting is dat deze overschrijding voor het overgrote deel opgevangen kan worden binnen het rioolkrediet die nog beschikbaar is voor de dekking van de kosten die samenhangen met de nog uit te voeren werkzaamheden voor fase 4 en 5.

Toelichting op investeringskredieten die worden afgesloten met een opvallend overschot

Er zijn geen relevante afwijkingen. 

Toelichting op investeringskredieten ouder dan drie jaar die niet afgesloten worden bij de jaarrekening

7101365 Groene Hoofdstructuur

Het krediet komt voort uit de nota Versterken en verbinden groen in Leiden en is gericht op het beschermen en verbeteren van de huidige kwaliteit van de Groene Hoofdstructuur. Het betreffende project loopt door tot 2030. Voor het doen van investeringen die passen binnen de Groene Hoofdstructuur wordt de komende jaren het krediet ingezet.

7101860 Singelpark – Energiepark

De ambitie in het Energiepark is om het park gefaseerd te laten ontstaan, zodat vooruitlopend op de nieuwbouw al vergroening plaatsvindt en het definitieve park de juiste invulling kan krijgen, ook in combinatie met de maatschappelijke opvang (MO) in het park. Verder grenst het park aan twee ontwikkellocaties: deelgebied E (PLNT-locatie, hier komen 2 woonblokken en de nieuwe MO) en de panden van Papegaaisbolwerk 18-20. Beide locaties worden ontwikkeld en volgen een planning die o.a. afhankelijk is van verleggingen. Voor het park geldt dat de planning afhankelijk is van de voortgang van de aangrenzende vastgoedontwikkelingen en verlegwerkzaamheden.

7102360 Hooghkamerpark

In de loop van vorig jaar is begonnen met het ontwerp en dit zal in 2026 wordt afgerond en zal gestart worden met de werkvoorbereiding. In 2026 worden de werkzaamheden aanbesteed en gestart met de uitvoering. In verband met het plantseizoen lopen deze werkzaamheden mogelijk door t/m maart 2027 gevolgd door eerstejaarsonderhoud t/m 31-12-27.

7101019 Polderpark Cronesteyn

IP Parken Cronesteyn loopt langer door dan meestal gebruikelijk is voor IP parken projecten. Het betreft een groot park en er worden binnen het project in overleg met Beheer een aantal extra maatregelen uit het beheerplan projectmatig worden uitgevoerd. De uitvoering van fase 1 daarvan is in volle gang, fase 2 is gepland in 2027, fase 3 in 2029. Ook de aanpak van de moerastuin kent een fasering die doorloopt in 2025, 2027 en mogelijk ook 2029. Deze faseringen hebben te maken met het natuurtechnische karakter van de werkzaamheden, op deze manier wordt voorkomen dat er een te grote verstoring van natuurwaarden ontstaat.

7101181 Noorderkwartier Oost

Fase 4 en 5 van dit project Oranjestraat/Nassaustraat moeten nog uitgevoerd worden en staat gepland voor eind 2026/begin 2027.

7102515 GHS Zijloever en Haagse Schouw

De Haagse schouw is afgerond in 2025. Groene Hoofdstructuur Zijloever is in afwachting van het project Panoramapark. Het ligt daardoor tijdelijk stil. Naar verwachting wordt het ontwerp verder uitgewerkt in de zomer van 2026. De uitvoering zal plaats vinden in 2027 en het eerstejaarsonderhoud tot en met 2028.

7102546 Wijkpark Merenwijk

De werkzaamheden gaan doorlopen tot en met 2029 in verband met afstemming van de werkzaamheden op uitdunningswerkzaamheden die voor beheer meegenomen gaan worden en die zijn gefaseerd tot en met 2029.

7100710 verstr.groene hoofdstr. Bernardkade

Het project versterken groen hoofdstructuur Bernhardkade heeft een aantal jaar vertraging opgelopen. De werkzaamheden zijn inmiddels gestart.

7102096 burgerinitiatieven parken

Binnen dit krediet worden “groene” investeringen vanuit burgerinitiatieven gefinancierd. Het project en daarmee gekoppelde krediet “burgerinitiatieven” loopt tot 2026.

7101222 VK parken algemeen

Dit krediet betreft een verzamelkrediet, waar jaarlijks toegekende middelen worden bijgeschreven. Vanuit dit krediet worden deelkredieten gemaakt, voor diverse projecten.

7102528 Roomburgerpark

Project grootschalig onderhoud Roomburgpark wordt in 2026 opgepakt, de reden voor de vertraging is ambtelijke bezetting.

7101939 automatisering gladheidsbestrijding 2022

Er wordt in 2026 geinvesteerd in een nieuwe strooikast voor de automatische routebegeleiding en strooien, vervolgens zal het krediet worden afgesloten.

7100122 VK vervanging riolering

Dit krediet betreft een verzamelkrediet voor vervanging riolering, waar jaarlijks toegekende middelen worden bijgeschreven. Vanuit dit krediet worden deelkredieten gemaakt, voor diverse projecten.

7100641 ren.riolering Noord.str./Oude V/WdZ

Het krediet voor de renovatie van de riolering in de Noorderstraat, Oude Vest en Willem de Zwijgerlaan wordt in 2026 afgesloten.

7100925 wv rio Gasthw Haagweg-zuid fase 1+2, 7101854 wv KLIMA Gasthuiswijk fase 1+2

Het betreft de wijkvernieuwing (rioolvervanging en klimaatadaptieve inrichting) in de Gasthuiswijk en Haagwegkwartier. De uitvoeringswerkzaamheden voor fase 2 zijn opgestart en lopen geheel 2026.

7101247 Vervanging riolering Maresingel

Krediet wordt in 2026 afgesloten.

7101420 wv rio Meerburg

De uitvoering van het project wijkvernieuwing in Meerburg start in 2026 en loopt door tot eind 2028.

7101421 wv rio Morskwartier

De uitvoering van het project wijkvernieuwing Hoge Mors fase 2 is gestart in 2026 en loopt door tot eind 2028.

7101422 riool verv. Noorderkwartier Oost

Dit krediet blijft benodigd. De afronding van deze projecten voor rioolvervanging in het Noorderkwartier verwachten wij in 2026.

7101423 wv rio Professorenwijk Oost, 7101855 wv KLIMA Profeswijk-Oost fase 1+2

De afronding van het project wijkvernieuwing in de Professorenwijk Oost is 2026. Het krediet kan eind 2026 afgesloten worden.

7101424 wv rio Vogelwijk, 7101795 wv KLIMA Vogelwijk raadsherenbuurt

Fase 2 van het project wijkvernieuwing Vogelwijk en Raadsherenbuurt is in uitvoering en wordt in 2027 opgeleverd.

7101521 riolering Binnenstad Z+N

Krediet blijft benodigd. De afronding van dit project verwachten wij in 2027.

7101522 riolering Stevenshof

Krediet blijft benodigd, afronden project naar verwachting 2027.

7101523 riolering Merenwijk

Krediet blijft benodigd, afronden project in 2030.

7101524 riolering Stationsgebied

Krediet blijft benodigd. De afronding van deze projecten verwachten wij in 2028.

7101525 riolering centrumroute Langegracht

Project is afgerond, krediet wordt in 2026 afgesloten.

7101527 riolering Zeeheldenbuurt

Krediet blijft benodigd, afronden project in 2027.

7101603 riolering Leiden Bio Science Park

Project wordt afgerond in 2026 afgerond.

7101629 riolering Voorschoterweg

Project wordt afgerond in 2026 afgerond.

7101695 wv rio Gasthw Haagweg-zuid fase 3+4

De uitvoering van de wijkvernieuwing Gasthuiswijk-Haagweg-Zuid fase 3 start in 2026 en wordt in 2028 opgeleverd.

7101779 WV rio Fortuinwijk Boshuizen

Fase1 van het project wijkvernieuwing Fortuinwijk Boshuizen gaat in 2026 in uitvoering.

7102009 riolering Schipholweg

Het project is afgerond en het krediet wordt afgesloten in 2026.

7102012 Wv FPDS KLIMA Hoge Mors

Het gaat om een investeringskrediet van het Financieel Perspectief Duurzame Stad. Fase 2 van de wijkvernieuwing Hoge Mors gaat in 2026 in uitvoering.

7102356 WV RIO Boshuizen, 7102357 WV RIO Fortuinwijk Zuid, 7102358 WV RIO Fortuinwijk Noord, 7102365 Riolering Fortuinwijk Boshuizen

De wijkvernieuwingsprojecten Fortuinwijk Noord, Zuid en Boshuizen zijn momenteel in voorbereiding. Start uitvoering fase1 2026.

7102366 Riolering Stationskwartier Marislaan

Het project wordt in 2026 voorbereid.

7102378 Knuppelpad Matilo

Uitvoering vind plaats.

7100082 JS vervanging verkeerslichtinstallaties

Dit krediet is doorlopend en moet beschikbaar blijven voor de planmatige vervanging van de verkeersregelinstallaties.

7102367 Persleidingen J. Catslaan, 7102368 Riolering Verbeekstraat

De kredieten zijn voor de rioleringswerkzaamheden onderdeel van het project Leidse Ring Noord / Plesmanlaan.

7102369 Maresingel Slingergoot

Het project gaat in 2026 in uitvoering.

7102467 Rio Lammenschansweg/Lammenschansdriehoek

Het project is onderdeel van Lammenschansstrip en gaat naar verwachting in 2027 in uitvoering.

7102611 Riolering Zuid West Stevenshof

Het project is in voorbereiding, de uitvoering is 2027.

7100761 laadpalen voor electrisch vervoer

Dit betreft een doorlopend krediet van waaruit elk jaar aanpassingen in de openbare ruimte, rondom de verplaatsing van laadpalen voor elektrisch vervoer, worden bekostigd. Het krediet blijft beschikbaar om deze verplaatsingen mogelijk te maken.

7101505 JS groene kansenkaart (deels FPDS)

Een deel van deze projecten loopt in 2026 en 2027 door vanwege fasering, afstemming met bewoners en technische uitwerking. Het openhouden van het krediet is noodzakelijk om de geplande vergroening, klimaatadaptatie en kwaliteitsverbetering van de openbare ruimte volledig te kunnen realiseren.

7101010 Walmuur Haarlemmertrekvaart

De uitvoering voor dit project staat gepland voor 2026. De verwachting is dat het project eind dit jaar wordt afgerond.

7101597 Maatregelen Stationsplein tunnel, 7101921 Stationsplein tunnel brandw beplating, 7101922 Stationsplein tunnel LED verlichting

In 2026 wordt in bouwteamverband het Definitief Ontwerp uitgewerkt tot een Uitvoeringsontwerp (UO). De start uitvoering van dit UO staat gepland voor de eerste helft van 2027 en wordt naar verwachting in 2027 afgerond. De 3 kredieten moeten nog open blijven staan tot en met eind 2027.

7101539 FPDS Kruisp. Hoge Rijndkijk W vd Madeweg

Het gaat om een investeringskrediet van het Financieel Perspectief Duurzame Stad. Het project vervangen kruispunt Hoge Rijndijk / Willem van der Madeweg is vertraagd wegens afhankelijkheid van andere projecten. Gefaseerde uitvoering van het project kan in 2026/2027 gaan plaatsvinden.

7100079 VK investeringen wegen

Dit krediet betreft een verzamelkrediet, waar jaarlijks toegekende middelen worden bijgeschreven. Vanuit dit krediet worden deelkredieten gemaakt, voor diverse projecten.

7101258 wv weg Gasthw Haagweg-zuid fase 2

De werkzaamheden aan de wijkvernieuwing Gasthuiswijk en Haagwegkwartier zijn in uitvoering. De afronding wordt verwacht in 2027.

7101263 Kort Rapenburg

Dit krediet is een bijdrage aan het programma Autoluwe Binnenstad, de Groene Loper stadsentree. Het verwachte uitvoeringsmoment is later.

7101269 Sandifortdreef

Deze kredieten zijn bijdragen aan het programma Leiden Duurzaam Bereikbaar. De verwachting is dat de projecten waaraan een bijdrage vanuit beheer wordt gedaan pas later worden gerealiseerd. Er is momenteel geen actuele planning, in 2027 wordt wederom bekeken wat met deze kredieten wordt gedaan.

7101438 Turfmarkt

Dit krediet is een bijdrage aan het programma Autoluwe Binnenstad, de Groene Loper stadsentree. Het verwachte uitvoeringsmoment zal over enkele jaren zijn.

7101439 Steenstraat

Dit krediet is een bijdrage aan het programma Autoluwe Binnenstad, de Groene Loper stadsentree. Het verwachte uitvoeringsmoment zal over enkele jaren zijn.

7101440 Prinsessekade

Dit krediet is een bijdrage aan het programma Autoluwe Binnenstad, de Groene Loper stadsentree. Het verwachte uitvoeringsmoment zal over enkele jaren zijn.

7101442 Noordeinde

Het project in in maart 2025 opgeleverd door de aannemer. Begin 2026 wordt het hekwerk nog overgedragen aan beheer nadat er diverse restpunten zijn verwerkt. Ook is begin 2026 nog een geveltuin gerealiseerd. Zodra alle werkzaamheden zijn afgerond zal het krediet bij de jaarrekening 2026 of eerder worden afgesloten.

7101444 Haarlemmerweg (tennis gem grens asfalt)

Dit krediet is een bijdrage aan het project Haarlemmerweg, wat naar verwachting in 2026 in uitvoering gaat.

7101446 wv wegen Gastw Haagweg-zuid fase 3+4

De wijkvernieuwingsprojecten Gasthuiswijk-Haagweg-Zuid fase 3 en 4 worden momenteel voorbereid. De start van de uitvoering is gepland vanaf 2026 en wordt in 2028 afgerond.

7101807 wv FPDS VMOR Vogelwijk raadsherenbuurt

Het wijkvernieuwingsproject Vogelwijk Raadsherenbuurt is momenteel in uitvoering. De afronding wordt verwacht in 2027.

7101856 wv FPDS VMOR Profeswijk - oost fase 1+2

Het gaat om een investeringskrediet van het Financieel Perspectief Duurzame Stad. Dit project bevindt zich momenteel in de afrondende fase richting overdracht. Het project wordt in 2026 afgerond.

7102010 WV herinrichting Hoge Mors

De werkzaamheden van fase 1 zijn afgerond. Fase 2 is aanbesteed en in uitvoering. De afronding wordt verwacht in 2027.

7102011 WV FPDS KLIMA Hoge Mors INFRA

Het gaat om een investeringskrediet van het Financieel Perspectief Duurzame Stad. De werkzaamheden van fase 1 zijn afgerond. Fase 2 is aanbesteed en in uitvoering. De afronding wordt verwacht in 2027.

7102017 herinrichting Churchilllaan

De verwachting is dat de projecten waaraan een bijdrage vanuit beheer wordt gedaan pas later worden gerealiseerd. Er is momenteel geen actuele planning. In 2027 wordt wederom bekeken hoe met dit krediet om te gaan.

7102187 WV wegen Hart van Meerburg

Het wijkvernieuwingsproject Hart van Meerburg is momenteel in voorbereiding. De verwachte aanvang van uitvoering is Q3 2026. De uitvoering is gereed in 2029.

7102203 Zoeterwoudsesingel

De werkzaamheden zijn in de afrondende fase. De afronding is in 2026.

7102332 herinrichting Hoge Rijndijk

De verwachting is dat de projecten waaraan een bijdrage vanuit beheer wordt gedaan pas later worden gerealiseerd. Er is momenteel geen actuele planning. In 2027 wordt wederom bekeken hoe met dit krediet om te gaan.

7102503 WV wegen Fortuinwijk Noord

Het wijkvernieuwingsproject Fortuinwijk-Noord is momenteel in voorbereiding. De verwachte aanvang van uitvoering is Q3 2027.

7100097 ontsl. weg+ brug Poelgeest-Trekvaartplein

Na afronden openstaande issues met aannemer kan overdracht naar beheer plaatsvinden, dit wordt verwacht in 2026, daarna kan het project worden afgesloten.

7100095 JS vervanging armaturen ov

Dit jaarschrijven krediet is bepaald op basis van de technische levensduur van armaturen. In de praktijk wordt het vervangen van armaturen gecombineerd met het vervangen van de lichtmasten per wijk. Dit heeft geleid tot latere uitgaven.

7100119 JS inzamelmiddelen

Dit jaarschrijven krediet wordt structureel ingezet voor de vervanging van m.n. ondergrondse containers.

7100999 JS techn. install. beweegbare bruggen

Dit jaarschrijven krediet wordt structureel ingezet voor de machinerichtlijnen

7101003 JS remmingswerken en meerpalen

Dit jaarschrijven krediet wordt structureel ingezet voor remmingswerken en meerpalen

7101900 Cronesteynkade

In 2026 zullen de laatste verrekeningen plaatsvinden.

7101902 Zijlsingel

De werkzaamheden zitten in een afrondende fase.

7101912 Parkbruggen - Klein Cronestein proj 22

De werkzaamheden zitten in een afrondende fase.

7101915 Verkeersbruggen - Julius Ceasarbrug

Het grotendeel van de werkzaamheden hebben plaatsgevonden. In 2026 zullen de laatste kosten worden gemaakt.

7101917 verkeersbruggen – Trekvaartbrug

In verband met synergie en kostenbesparing wordt het werk tegelijktijdig uitgevoerd met de plannen van de nutspartijen, dit leidt hierdoor tot vertraging in de werkzaamheden.

7101923 Zwartepadviaduct-LED-verlichting

Werkzaamheden staan gepland voor 2026

7101998 JS vervanging lichtmasten

Dit krediet is bepaald op basis van de levensduur van lichtmasten. In de praktijk wordt het vervangen van lichtmasten gecombineerd met het vervangen van de armaturen per wijk. Dit heeft geleid tot latere uitgaven.

7102015 bruggen in de Vlietweg proj 2022

Werkzaamheden vinden nog plaats.

7102016 bruggen in de Vlietweg proj 2023

Werkzaamheden vinden nog plaats.

7102495 Bruggen in de Vlietweg Proj. 2025

Werkzaamheden vinden later plaats.