Op basis van onderstaand overzicht wordt aangetoond of de jaarrekening 2025, conform de uitgangspunten in het BBV, structureel in evenwicht is. Dit houdt in dat structurele lasten zijn gedekt met structurele baten. Indien dit niet het geval is, is er een risico dat er op termijn een begrotingstekort ontstaat. Incidentele lasten mogen worden gedekt door zowel structurele als door incidentele baten.
Het structureel evenwicht wordt berekend door de som van de incidentele lasten en de toevoegingen aan reserves te verminderen met de incidentele baten en de onttrekkingen aan reserves. Hierbij is het uitgangspunt dat alle toevoegingen aan en onttrekkingen uit reserves incidenteel van aard zijn. Uitzondering is een onttrekking ter dekking van kapitaallasten. Dit soort onttrekkingen zijn structureel van aard. Als de bedragen groter zijn dan € 250.000, dan wordt deze kort toegelicht.
De jaarrekening 2025 heeft het onderstaande structureel evenwicht:
2025 | ||
|---|---|---|
Saldo baten en lasten | -38.448 | |
Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves | 18.723 | |
Begrotingssaldo na bestemming | -19.725 | V |
Af: incidentele lasten | -137.917 | |
Af: incidentele baten | 119.730 | |
Structureel saldo van de begroting | -37.912 | V |
Structureel evenwicht | JA |
Bedragen x €1.000
Het saldo van de jaarrekening is € 37,9 miljoen positief. Dit saldo bestaat uit het totaal aan structurele- en incidentele posten. Het saldo van de incidentele posten (zie voor een nadere specificatie onderstaande tabel) bedraagt € 18,2 miljoen. Per saldo bestaat deze post uit incidentele lasten. Een saldo van incidentele lasten is gunstig voor het structurele saldo. Een overschot aan incidentele lasten betekent dat incidentele lasten zijn gedekt door structurele baten. Zouden de incidentele lasten op termijn wegvallen, dan blijven de structurele baten bestaan, met als gevolg een overschot op de begroting.
Door het jaarrekening saldo te vermeerderen met het saldo aan de incidentele posten wordt het structurele saldo van de jaarrekening 2025 berekend. Deze komt voor 2025 uit op € 37,9 miljoen positief.
Incidentele baten en lasten per programma:
Lasten | Baten | |
|---|---|---|
Bestuur en dienstverlening | - | - |
Veiligheid | - | - |
Economie | 850 | - |
Bereikbaarheid | 3.182 | -1.453 |
Omgevingskwaliteit | - | - |
Stedelijke ontwikkeling | 10.499 | -13.659 |
Jeugd en onderwijs | 744 | -65 |
Cultuur, sport en recreatie | - | - |
Maatschappelijke ondersteuning | 3.041 | -2.894 |
Werk en inkomen | - | - |
Algemene Dekkingmiddelen en Overhead | 62 | - |
Totaal inc. lasten en baten | 18.378 | -18.071 |
Stortingen | Onttrekkingen | |
Bestuur en dienstverlening | 416 | -252 |
Veiligheid | - | - |
Economie | - | -122 |
Bereikbaarheid | 31.190 | -2.781 |
Omgevingskwaliteit | 790 | -394 |
Stedelijke ontwikkeling | 18.966 | -9.833 |
Jeugd en onderwijs | 5.079 | -3.142 |
Cultuur, sport en recreatie | 3.785 | -937 |
Maatschappelijke ondersteuning | 8.400 | -14.927 |
Werk en inkomen | 3.595 | -3.454 |
Algemene Dekkingmiddelen en Overhead | 47.320 | -65.817 |
Totaal inc. stortingen en ontrekkingen | 119.539 | -101.660 |
Totaal incidentele posten | 137.917 | -119.730 |
Saldo Incidentele posten | 18.187 |
Bedragen x €1.000
Per programma volgt hieronder een toelichting van de incidentele lasten en baten > € 250.000. Alle overige posten worden in een totaalbedrag genoemd.
Programma 1
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Bestuur | Geen incidentele posten | - | - |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P1 | Egalisatiereserve verkiezingen | 316 | |
Reserves P1 | Overig | 100 | -252 |
P1 Bestuur en dienstverlening | Totaal | 416 | -252 |
Bedragen x €1.000
Storting in de reserve verkiezingen om de jaarlijke kosten van de diverse verkiezingen te egaliseren
Programma 2
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Veiligheid | Geen incidentele posten | - | - |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P2 | Geen incidentele posten | - | - |
P2 Veiligheid | Totaal | - | - |
Bedragen x €1.000
Programma 3
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Faciliteren/Stimuleren van ondernemen | Stim. en acquis kennisintens. bedrijvigh | 850 | - |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P3 | Overig | - | -122 |
P3 Economie | Totaal | 850 | -122 |
Bedragen x €1.000
Dit betreft een eenmalige kapitaalstorting waarmee de deelneming in het financieel vast actief Uniiq is verhoogd.
Programma 4
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Bereikbaarheid | Verbeteren openbaar vervoer | 2.430 | -1.453 |
Bereikbaarheid | Verbeteren parkeeraanbod | 752 | - |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P4 | Reserve parkeren | 6.778 | -745 |
Reserves P4 | Reserve bereikbaarheidsprojecten | 400 | -937 |
Reserves P4 | Reserve OV knoop Leiden CS | 23.938 | -1.099 |
Reserves P4 | Overig | 74 | - |
P4 Bereikbaarheid | Totaal | 34.371 | -4.234 |
Bedragen x €1.000
Betreft incidendeel budget, contractueel vastgesteld door contractpartijen ivm gezamenlijke.studiekosten (intern/extern) voor project Knooppunt Leiden Centraal.
Betreft incidenteel budget voor de renovatie van een parkeergarage.
Het bekostigen van parkeervoorzieningen en egaliseren van de exploitatieresultaten over meerdere jaren.
De reserve bereikbaarheidsprojecten is voeding voor het krediet plankosten definitiefase infra waaruit de plankosten van infraprojecten worden voorgefinancierd. Het bedrag fluctueert met de start van infra projecten.
De storting in de reserve betreft de in het investeringsplan gereserveerde middelen die beschikbaar zijn gesteld voor de overeengekomen gemeentelijke bijdrage in het MIRT-deelproject Knooppunt Leiden CS. De onttrekking aan de reserve betreft de storting in de reserve afschrijvingen ter hoogte van de in 2025 geraamde uitgaven.
Programma 5
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Klimaatadaptatie | Geen incidentele posten | - | - |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P5 | Reserve Duurzame Stad P5 | 748 | - |
Reserves P5 | Overig | 42 | -394 |
P5 Omgevingskwaliteit | Totaal | 790 | -394 |
Bedragen x €1.000
De in 2024 ontvangen vergoeding voor "single use plastics" is bij bestemming van de jaarrekening 2024 overgeheveld naar 2025 en gestort in de reserve duurzaame stad.
Programma 6
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Energietransitie | Energiebesparing | 2.475 | -2.475 |
Energietransitie | Warmtetransitie | 562 | -562 |
Gemeentelijk vastgoed | Voeren erfpachtbedrijf | - | -531 |
Gemeentelijk vastgoed | Opstellen MPG en Vermogensbeheer | 7.037 | -10.090 |
Gemeentelijk vastgoed | Exploiteren van gemeentelijke gebouwen | 424 | - |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P6 | reserve grondexploitaties P6 | 11.206 | -7.941 |
Reserves P6 | egalisatiereserve inkomsten bouwleges P6 | 3.260 | -339 |
Reserves P6 | reserve Leids uitvoeringspr LUBO 2016 P6 | - | -336 |
Reserves P6 | Reserve risico's projecten in uitvoering | - | -955 |
Reserves P6 | Reserve bedrijfsvoering plankosten P6 | 4.358 | - |
Reserves P6 | Overig | 141 | -263 |
P6 Stedelijke ontwikkeling | Totaal | 29.464 | -23.492 |
Bedragen x €1.000
Het betreft baten en lasten in het kader van de bestrijding van energiearmoede.
Het betreft baten en lasten in het kader van de uitvoering van de "warmte Leidse regio" die zijn gemaakt voor de deelnemende partners.
Dit zijn incidenele verkoopopbrengst van verkochte erfpachtgronden.
Het betreft exploitatiebijdragen aan investeringen, afwaarderingen van boekwaarden, mutaties in voorzieningen en incidentele baten/asten ten aanzien van het grondbeleid.
Het betreft een eenmalige uitbetaling van een onrendabele top voor een project.
De onttrekking betreft de vrijval vanuit de reserve in verband met stelselwijziging erfpacht.
De reserve Grondexploitaties wordt gevoed met positieve saldi bij afsluiten of tussentijds winstnemen van grondexploitaties, het exploitatieresultaat van het erfpachtbedrijf en verkoopopbrengsten van vastgoed en gronden. De reserve Grondexploitaties is de overkoepelende reserve van Grondzaken van waaruit de onderliggende voorzieningen en bestemmingsreserves gevoed kunnen worden. Tevens worden vrijvallende gelden uit de onderliggende voorzieningen en reserves teruggestort in deze reserve om herbestemd te worden.
Door een aantal grote bouwprojecten in Leiden en de daarmee gemoeide opgelegde bouwleges zijn de inkomsten op de Leges hoger uitgevallen dan geraamd.Dit wordt gestort in de egalisatiereserve.
Het bekostigen van sanering bij projecten waarbij bodemverontreiniging wordt aangetroffen.
Het dekken van algemene- en projectspecifieke risico’s binnen grondexploitaties in uitvoering (Bouwgronden in exploitatie (BIE)).
In 2025 zijn veel stortingen gedaan in de reserve plankosten, doordat veel projecten in 2025 gerevolveerd zijn.
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Onderwijsbeleid | Stim. Hoogwaardig taalaanbod | 744 | - |
Onderwijsbeleid | Overig | - | -65 |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P7 | Reserve Sociaal Domein P7 | 5.079 | -3.087 |
Reserves P7 | Overig | - | -55 |
P7 Jeugd en onderwijs | Totaal | 5.823 | -3.207 |
Bedragen x €1.000
De kosten zijn gemaakt voor het programma "Gelijke Kansen" dat loopt tot en met 2026
De stortingen en onttrekkingen zijn mutaties in het kader van de regionale jeugdhulp.
Programma 8
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Cultureel erfgoed | Geen incidentele posten | - | - |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P8 | bedrijfsreserve Museum De Lakenhal | 325 | - |
Reserves P8 | reserve bedrijfsvoering ELO | 0 | -362 |
Reserves P8 | Reserve economische impulsen Kennisst P8 | 3.200 | -273 |
Reserves P8 | Overig | 260 | -302 |
P8 Cultuur, sport en recreatie | Totaal | 3.785 | -937 |
Bedragen x €1.000
De toevoeging aan de Bedrijfsreserve Museum De Lakenhal betreft het positieve bedrijfsresultaat van € 325.000.
De onttrekking betreft een dotatie aan de reserve afschrijving in verband met een investering in de expositieruimte.
De onttrekking betreft een tijdelijke budget van de impuls evenementen verleend aan het Centrum Management Leiden.
De storting betreft het vervangen van de kostbare hijs- en trekinstallaties (theatertechniek bij de Leidse Schouwburg/Stadsgehoorzaal). Het college reserveert voor de hijs- en trekinstallaties een incidenteel bedrag van € 3.200.000 in de reserve economische impulsen en kennisstad.
Programma 9
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Kwetsbare groepen | Preventie verslaving, dak- en thuisloosh | 3.041 | -2.894 |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P9 | Reserve Sociaal Domein P9 | 4.005 | -2.876 |
Reserves P9 | Res. Oekraïne asielzoekers statushouder | 4.244 | -11.755 |
Reserves P9 | Overig | 150 | -296 |
P9 Maatschappelijke ondersteuning | Totaal | 11.441 | -17.821 |
Bedragen x €1.000
Deze kosten zijn hoofdzakelijk gemaakt in het kader van een verbouwing aan een opvanglocatie voor Oekraïnse Ontheemden. Dit wordt gefinancierd uit een specifieke uitkering, dit zijn de in het overzicht gepresenteerde baten.
De stortingen hebben vooral betrekking op positieve resultaten op sociaal domein vanuit de P&C producten 2025. De onttrekkingen hebben vooral betrekking op dekking voor de doordecentralisatie maatschappelijke zorg, voor zowel de Leidse regio, de specialistische als de regionale maatschappelijke zorg.
De onttrekking is gedaan voor de aankoop van een pand aan het Schuttersveld voor de opvang van Oekraïnse Ontheemden. De stortingen zijn het positieve resultaat op programma OSA. Dit wordt grotendeels veroorzaakt doordat de daggelden die de gemeenten ontvangt voor de opvang van Oekraïners hoger zijn dan de kosten ervan.
Programma 10
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Arbeidsparticipatie | Geen incidentele posten | - | - |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves P10 | DZB bedrijfsreserve dzb-Leiden wsw | 2.330 | -565 |
Reserves P10 | Reserve Sociaal Domeins P10 | 1.265 | -2.851 |
Reserves P10 | Overig | - | -39 |
P10 Werk en inkomen | Totaal | 3.595 | -3.454 |
Bedragen x €1.000
DZB bedrijfsreserve dzb-Leiden wsw
De bedrijfsreserve DZB heeft als functie het opvangen van jaarlijkse fluctuaties in de bedrijfsvoering (egalisatiefunctie) en het oplossen van knelpunten in de bedrijfsvoering.
Reserve Sociaal Domein
De stortingen hebben vooral betrekking op positieve resultaten op sociaal domein vanuit de P&C producten 2025. De onttrekkingen waren nodig voor tijdelijke intensivering binnen het programma werk en inkomen.
Algemene Dekkingsmiddelen en Overhead
Expoitatie | Lasten | Baten | |
|---|---|---|---|
Overhead | Overig | 62 | - |
Reserves | Stortingen | Onttrekkingen | |
Reserves AD/OH | bedrijfsvoeringsreserve concern | 1.787 | -343 |
Reserves AD/OH | concernreserve | 7.624 | -43.788 |
Reserves AD/OH | Reserve bedrijfsvoering plankosten | 300 | -1.268 |
Reserves AD/OH | Reserve afschrijvingen investeringen | 19.217 | -6.513 |
Reserves AD/OH | Reserve budgetoverheveling | 14.970 | -12.428 |
Reserves AD/OH | CR Reserve bedrijfsvoering Centrumregel. | 3.258 | -1.204 |
Reserves AD/OH | Overig | 164 | -273 |
P11 Algemene Dekkingmiddelen en Overhead | Totaal | 47.382 | -65.817 |
Bedragen x €1.000
Bedrijfsvoeringsreserve concern
De onttrekkingen aan deze reserve zijn gebasserd op directie besluiten. Hiermee zijn de kosten van verschillende knelpunten in de bedrijfsvoering gedekt. In de financiele verordening is bepaald wat de omvang van de reserve zou moeten zijn. In 2025 was een extra storting noodzakelijk.
Concernreserve
De concernreserve dient als buffer voor de afdekking van niet-kwalificeerbare risico’s en de egalisatie van het exploitatieresultaat.
Reserve bedrijfsvoering plankosten
Het dekken van de plankosten van projecten in de definitiefase en het egaliseren van fluctuaties in de exploitatie als gevolg van de plankostensystematiek.
Reserve afschrijvingen investeringen
Het dekken van de jaarlijkse kapitaallasten vanuit incidentele middelen.
Reserve budgetoverheveling
Het faciliteren van budgetoverhevelingen.
CR Reserve bedrijfsvoering Centrumregel.
De Bedrijfsvoeringsreserve Centrumregeling heeft als functie het opvangen van jaarlijkse fluctuaties (egalisatiefunctie) en knelpunten in de bedrijfsvoering voor de werkzaamheden die binnen de centrumregeling vallen. Daarnaast kan de reserve worden ingezet voor het ontwikkelen van innovaties en aanpassingen in de bedrijfsvoering, voor zover die ten goede komen aan de dienstverlening in het kader van de centrumregeling.
Hieronder volgt een overzicht en toelichting op de structurele reservemutaties:
Reserve | Storting | Onttrekking |
|---|---|---|
Reserve afschrijvingen investeringen | -829 | |
Reserve Duurzame Stad P6 | 1.417 | |
Overig | 255 | |
Totaal | 1.672 | -829 |
Bedragen x €1.000
Reserve afschrijvingen investeringen
Dit zijn de onttrekkingen uit de reserve afschrijvingen investeringen voor de dekking van de afschrijvingslasten van investeringen.
Reserve Duurzame Stad
Het bekostigen van investeringen en uitgaven die om doelstellingen te realiseren op het gebied van verstedelijking, duurzame mobiliteit, energietransitie, klimaatadaptatie en biodiverse vergroening en circulaire economie en afval.
De reservestorting in deze reserve wordt op termijn omgezet in kapitaallasten.