Ga naar boven

Bijzonder programma Kennisstad

Leiden, internationale kennisstad

Leiden is talent, Leiden is kennis, Leiden is innovatie.

Ontdekkingen en innovatie zitten in het DNA van Leiden. De stad is een internationale ontmoetingsplaats voor talent, kennis en innovatie. En juist om die reden een vestigingsplaats voor talloze wetenschapsinstituten en –bedrijven van wereldklasse.

Ertoe doen. Blijvend toegevoegde waarde leveren. “Out of the box” durven denken om vervolgens duurzaam en verantwoord te doen. Leiden als internationale kennisstad biedt het podium voor innovatieve onderzoekers, vrije denkers en geïnspireerde doeners. Voortbouwend op het rijke verleden wordt continu gewerkt aan de toekomst van de stad, het land, Europa …. de wereld.

En dat wil de stad laten zien en uitdragen

De internationale dimensie van de Leidse kennis, de bestaande en toekomstige wetenschappelijke en bedrijfsmatige mondiale netwerken en het grote belang voor de toekomstige welvaart van stad en regio zijn aanleiding geweest Internationale Kennis tot een van de twee pijlers onder de ontwikkelingsvisie Leiden, Stad van Ontdekkingen te benoemen.

Succesvolle kennissteden leiden namelijk niet alleen tot successen op economisch en technologisch gebied, maar scoren vaak ook goed op maatschappelijk relevante gebieden als duurzaamheid, veiligheid, gezondheid en welzijn. Sociale innovaties door een goede samenwerking tussen onderwijs/onderzoek, ondernemers en overheid (de zogenoemde 3 O's in de Triple Helix) bieden zodoende ook goed zicht op de maatschappelijke relevantie van wetenschappelijk onderzoek. Een praktijk die we in Leiden onder andere in de Life Science & Health al dagelijks tegenkomen, maar zeker ook in de verschillende onderwijsvormen die Leiden rijk is.

Samenwerken en innoveren ­
De gemeente is, samen met haar partners, in 2012 gestart met het programma Kennisstad. Met dit programma wordt mede bijgedragen aan de economische en maatschappelijke ontwikkeling en daarmee aan behoud en groei van welvaart en welzijn van de stad, de regio en haar inwoners. Een regio die een duurzame positie verovert en behoudt in de top van Europese kennisregio’s.

Het programma Kennisstad heeft twee hoofddoelen:

  • Kennisinstituten en kennisbedrijven floreren optimaal in Leiden;
  • Leiden (de stad en haar inwoners) heeft maximaal voordeel van de kennisinstellingen in de stad.

De uitvoeringsstrategie­
Het organiseren van medeverantwoordelijkheid voor het bereiken van bovenstaande hoofddoelen zien wij als de uitvoeringsstrategie van dit bijzondere programma. Dat vergt sturing op samenhang bij gemeentelijke inspanningen en op betrokkenheid van partners bij de gezamenlijke koers.

Het programma kent een zestal programmalijnen, te weten:

  1. Kennisvalorisatie, ondernemingsklimaat en acquisitie
  2. Aantrekkelijke studentenhuisvesting en woonmilieus
  3. Kennis en Cultuur
  4. Zorg- en gezondheidsinnovatie / Sociale innovatie
  5. Internationale branding en marketing
  6. Voortreffelijk onderwijs en aansluiting op de arbeidsmarkt.

Door te werken met aparte programmalijnen creëren we meer mogelijkheden om met verschillende partijen afspraken over werkzaamheden en activiteiten te maken, die ieder hun eigen tempo en dynamiek hebben. Nagenoeg alle gemeentelijke inspanningen uit het programma Kennisstad zijn ondergebracht in de respectieve begrotingsprogramma’s. Daarmee wordt aan de ene kant zichtbaar gemaakt dat de hoofddoelen van dit programma betrokkenheid van alle portefeuilles noodzakelijk maakt, maar ook dat er geen extra uitvoeringslaag nodig is binnen de gemeentelijke organisatie. Inspanningen die (mede) uitvoering geven aan de doelen van Programma Kennisstad vinden we onder andere terug in de begrotingsprogramma's 3, 6, 7, 8, 9 en 10.

In het najaar van 2016 hebben de Universiteit Leiden, het LUMC, Hogeschool Leiden en de gemeente met elkaar afgesproken nog intensiever met elkaar te zullen gaan samenwerken. Dit zal in 2017 leiden tot een strategische samenwerkingsagenda.

De resultaten

Enkele opvallende intiatieven / resultaten in de gemeente Leiden en de regio in 2016 waren:

  • In mei 2016 heeft de gemeente samen met Universiteit Leiden, het LUMC en de LBSP-foundation de Investeringspropositie “Unlocking the full potential of the Health & Life sciences” ondertekend, die vervolgens is ingebracht in de Regionale Investeringsstrategie van de EPZ / MRDH. De nieuwe Bèta-campus vormt hier een integraal onderdeel van. Hiermee wordt Leiden in 2016 en volgende jaren met haar Bio Science Park en Stationsgebied als "topcampus van nationaal belang" gepositioneerd;
  • Initiatief tot het oprichten van de Stichting Leiden Regenerative Medicine Platform;
  • De oprichting van het Centrum voor Vitaliteit en HUBspot, waar naast de reguliere, economische stadspartners, nadrukkelijk wordt samengewerkt met de kennisinstellingen;
  • Opening van “Het Participatieloket” in het LUMC, als resultaat van een samenwerking tussen LUMC, DZB en UWV om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aan werk te helpen;
  • Universiteit en Hogeschool Leiden zijn convenant aangegaan met de stichting voor hoogopgeleide vluchtelingen UAF, gericht op meer gezamenlijke initiatieven om de positie van hoogopgeleide vluchtelingen te verbeteren;
  • Nieuw partnerschap (Convenant Student en Stad) tussen de gemeente Leiden, Leiden Marketing, de Plaatselijke Kamer van Verenigingen en de vijf grote Leidse studentenverenigingen, te weten L.S.V. Minerva, L.V.V.S Augustinus, SSR-Leiden, V.S.L. Catena en A.L.S.V. Quintus;
  • De start van het Taalmuseum Leiden , waarin gemeente de samenwerking faciliteert tussen de Universiteit Leiden, ICLON, LUCL, LIAS, LeidenGlobal en BplusC;
  • Naast de jaarlijkse Nacht van Kunst en Kennis is in 2016 voor de eerste keer het 2-daagse evenement Brave New World georganiseerd. Een evenement over hoe toekomstige innovaties ons leven kunnen beïnvloeden. Niet de technologische ontwikkelingen stonden hierbij centraal, maar juist maatschappelijke en ethische consequenties;
  • Vanuit het uitvoeringsbudget Kennisstad zijn verder nog verschillende (kleinere) initiatieven ondersteund. Deze zijn soms relatief klein qua financiële bijdrage / sponsoring, maar zeker van belang voor het "kennis-ecosysteem" van de stad en haar inwoners. Te noemen zijn verschillende studentensymposia (waaronder de Veerstichting, AEGEE-Leiden, AIESEC), De Maakbus van Technolab en een bijdrage aan het Leids Onderwijs Festival en de Nacht van de Leraar.
  • Op het gebied van communicatie zijn de Nieuwsbrief Leiden Kennisstad, en de NRC-bijlage "Kennisstad Leiden" te noemen;
  • In 2016 is de city deal “Kennis Maken” (Agenda Stad) voorbereid. Deze city deal is inmiddels op 2 februari 2017 door het Netwerk Kennissteden Nederland, de Vereniging van Universiteiten, de Vereniging van Hogescholen, Kences en de ministers van OCW en BZK ondertekend.


De beschikbare middelen ­
Alle inspanningen worden uitgevoerd met reguliere middelen en personele inzet die zijn opgenomen in de diverse begrotingsprogramma’s. Daarnaast is het uitvoeringsbudget Kennisstad als extra stimulans ingezet voor het ondersteunen van kleinschalige burger- en studenteninitiatieven, onderzoeksopdrachten, maar ook voor grotere bijdragen zoals de cofinanciering van een Academische Werkplaats en projecten met andere stedelijke kennispartners. (zie ook het overzicht hierboven) Dit alles gericht op het nog beter benutten en zichtbaar maken van de aanwezige kennis in de stad.

Om de doelstellingen van het programma Kennisstad nog een extra stimulans te kunnen geven, is in het beleidsakkoord 2014-2018 een bedrag van € 5 miljoen uit de NUON-middelen geoormerkt voor duurzame investeringen op het gebied van de kenniseconomie. In 2016 is hiervoor onder andere gewerkt aan de voorbereiding van het bieden van nieuwe kansen voor het beroepsonderwijs.