Ga naar boven

Beleidsterrein 3A Ruimte om te ondernemen

Doelen en prestaties bij 3A Ruimte om te ondernemen

Doel

Prestatie

3A1 Betere ruimtelijke mogelijkheden voor bedrijven en instellingen

3A1.1 Regionale en lokale beleidsontwikkeling, beleidsuitvoering en advisering

3A1.2 Doorontwikkeling Leiden Bio Science Park (LBSP)

Prestatie 3A1.1 Regionale en lokale beleiddsontwikkeling, beleidsuitvoering en advisering

Onder prestatie vallen in totaal 11 verschillende onderdelen. Hiervan krijgen 9 onderdelen een groen stoplicht, 1 een oranje en 1 rood.

Kantorenvisie Holland Rijnland
Dit onderdeel krijgt een groen stoplicht. De regionale kantorenvisie is in 2017 het uitgangspunt geweest voor renovatie, transformatie, sloop en nieuwbouw van kantoren in Leiden. De leegstand is de afgelopen jaren fors gedaald; van 14.5 % in 2012 tot 8.7 % in 2017. Op verzoek van de provincie Zuid-Holland wordt gewerkt aan een nieuwe kantorenvisie die in 2019 door Gedeputeerde Staten moet worden vastgesteld.

Economie 071
Krijgt een groen stoplicht. In 2017 hebben de 14 partners van Economie 071 hun economische samenwerking binnen Economie 071 verlengd tot en met 2020. Momentel worden binnen Economie071 negen projecten uitgevoerd en worden nieuwe projecten binnen de thema's Duurzaamheid, Arbeidsmarkt van de toekomst en Mobiliteit verkend.

Wijkeconomie
Groen stoplicht. Conform eerdere toezeggingen is de gemeenteraad geïnformeerd over wijkeconomie bij brief van 16 mei 2017. Verder is winkelcentrum Leiden Noord / Kooiplein opgeleverd en is gestart met de ontwikkeling van de winkelcentra Diamantplein en Kopermolen.

Retailvisie071
Ook de Retailvisie071 krijgt een groen stoplicht. De uitvoering van deze visie is in 2017 opgepakt. Op basis van de Retailvisie zijn per winkelgebied actieplannen voor de uitvoering van de actielijnen opgesteld. In 2018 worden deze actieplannen uitgevoerd is samenwerking met ondernemers.

Beleidskader winkelvoorzieningen binnenstad
Een groen stoplicht voor dit onderdeel. In 2017 heeft de gemeenteraad de Winkelnota Leidse Binnenstad 2018-2021 vastgesteld. Met de start van een zogenaamd aanjaagteam is de uitvoering van de Winkelnota opgepakt.

Markten
Staat op groen. In 2017 heeft adviesbureau Seinpost het onderzoek afgerond, dat dient als basis voor het toekomstbestendig maken van de warenmarkten in het stadscentrum van Leiden. Hierin opgenomen is een meerjarig stappenplan voor de uitvoering in 2018 van de diverse activiteiten. Doel is om in samenwerking met de marktkooplieden, ondernemers Nieuwe Rijn en Centrummanagement Leiden, de markt in basis op orde te brengen en de aantrekkelijkheid en bekendheid van de markt te vergroten. In 2017 zijn ook de voorbereidingen verricht voor de formele verkiezing van een nieuwe Marktcommissie, samengesteld uit vertegenwoordigers van de marktkooplieden op de Leidse markt en de Centrale Vereniging van Ambulante Handel (landelijke koepel van de marktkooplieden). Effectuering hiervan vindt plaats begin 2018.

Standplaatsen
Krijgt een rood stoplicht. De evaluatie van het standplaatsenplan is pas eind 2017 opgestart. Invoering en implementatie van het nieuwe plan wordt eind 2018 verwacht.

Horeca-visie
Voor de Horeca-visie staat het stoplicht op groen. De gemeenteraad van Leiden heeft op 7 november 2017 besloten (Rv. nr. 17.0074) tot een tussentijdse partiële herziening van de ruimtelijk-economische horecavisie. De herziening betreft het gebied rond het water van de Nieuwe Rijn. Volgens de ruimtelijk-economische horecavisie gold een voorlopige horecastop voor dit gebied. Bij de partiële herziening heeft de gemeenteraad besloten om voor maximaal vijf bestaande panden in het Nieuwe Rijngebied medewerking te verlenen aan vestiging of uitbreiding van zelfstandige horeca in categorie I, I* of III**, dan wel een van het bestemmingsplan afwijkende mengvorm van winkel en horeca in categorie I. Aanleiding van de partiële herziening was de oplopende winkelleegstand in het gebied en de gelijktijdige constatering dat het gebied zeer gewild en geschikt is voor vestiging van horeca.

De gesprekken die in 2017 zijn gevoerd met detaillisten, horecaondernemers, vastgoedbeleggers en binnenstadsbewoners over de sfeergebieden in de binnenstad, ten behoeve van de Winkelnota, die eveneens op 7 november 2017 is vastgesteld (Rv. nr. 17.0075), gaven eveneens het beeld dat het gebied rond het water van de Nieuwe Rijn zich bij uitstek leent voor horeca als belangrijk onderdeel van de functiemix. De partiële herziening betreft een relatief geringe wijziging in het licht van de totale visie op restaurants, cafés, hotels, hostels e.d.

Beleidsregels terrassen
Hiervoor geldt een groen stoplicht omdat de in de begroting genoemde acties van het project Terrassen zijn uitgevoerd. Vrijwel alle terrassen zijn gecontroleerd en het grootste deel is in overeenstemming gebracht met de regelgeving. Hiervoor heeft intensieve communicatie plaatsgevonden met zowel Koninklijke Horeca Nederland afdeling Leiden als individuele ondernemers. Er is continu op dossierniveau afgestemd met de bestuurder (de burgemeester). Voor alle betrokkenen is sprake geweest van een intensief en tijdrovend proces. Het resultaat is echter wel dat de meeste terrassen nu op orde zijn of op orde komen (als er overgangstermijnen afgesproken zijn). Voor eind 2018 zal het doorlopen van het traject worden geëvalueerd.

Verordening ligplaatsen bedrijfs- en pleziervaartuigen
Dit onderdeel krijgt een oranje stoplicht omdat de planning niet is gehaald. De bedrijfs- en pleziervaartuigenverordening Leiden 2017 is in de zomer van 2017 voor inspraak ter inzage gelegd. Na verwerking van de inspraakreacties zal de conceptregelgeving in 2018 ter besluitvorming aangeboden worden aan de gemeenteraad. Uitwerking van deze regelgeving volgt na vaststelling in de raad.

Modellenboek gevelreclame & uitstallingen
Dit onderdeel krijgt een groen stoplicht en kan als volgt worden toegelicht.

- Gevelreclame
Door middel van een proactieve benadering richting winkeliers, pandeigenaren, verhuurder en makelaars zijn we bezig geweest om deze partijen te bewegen om zoveel mogelijk de gevelreclame, winkelpui en de uitstalling in overeenstemming te brengen met de regels uit het modellenboek. Hierbij is sprake van een nauwe samenwerking tussen het Projectbureau, Erfgoed Leiden en Omstreken en het Team Bouwtoezicht Handhaving en Veiligheid. Deze aanpak vereist een lange adem, maar heeft zijn eerste vruchten afgeworpen. Diverse gevels zijn met subsidie voor historische winkelpuien hersteld, een aantal gevelreclames is aangepast en winkeliers vragen vaker vooraf advies over nieuw aan te brengen gevelreclame. Deze integrale aanpak wordt gecontinueerd in 2018.

- Uitstallingen
Met de uitrol van het vernieuwde modellenboek met extra regels omtrent uitstallingen is in 2017 gestart in de Haarlemmerstraat. Hier is voor gekozen vanwege de herinrichting van de Haarlemmerstraat. Ondernemers waarbij de uitstallingen niet in orde waren zijn eerst op een positieve, persoonlijke manier benaderd. Na deze benadering is er een periode intensief gehandhaafd. Dit heeft een zichtbare verbetering in het straatbeeld gebracht. Er zijn minder of meer passende stoepborden en uitstallingen zijn ook in afmeting teruggebracht. Een en ander leidde ook tot de introductie van de orginele Leidse bank. Het benaderen van ondernemers en handhaven op uitstallingen breidden we verder uit en wordt ook gecontinueerd in 2018.

Prestatie 3A1.2 Doorontwikkeling Leiden Bio Science Park

Deze prestatie kan een groen stoplicht krijgen omdat vrijwel alle doelen uit de begroting 2017 zijn behaald. Op de volgende punten is dit niet helemaal het geval :

  • Het opstellen en vaststellen van een (conserverend) bestemmingsplan LBSP-Hippocrates is door ons stopgezet vanwege de besluitvorming over het busstation en verminderde urgentie door gewijzigde regelgeving.
  • Het voorlopig ontwerp voor Reconstructie van de Openbare Ruimte en Infrastructuur kon niet worden opgesteld en afgerond. Oorzaken hiervan zijn de uitgevoerde verkeerstellingen, daarop gewijzigde verkeersprognoses, de uitbreiding in de projectopdracht met Sandifortdreef, Darwinweg en Sylviusweg en de samenhang met het project Leidse Ring Noord en Busstation. Medio 2018 zal een integraal schetsontwerp worden vastgesteld waarna op basis daarvan een kaderbesluit aan de gemeenteraad wordt voorgelegd.

De volgende hoogtepunten kunnen uit 2017 worden genoemd :

  • Planologische ontwikkeling van Leiden Bio Science Park (LBSP). In 2017 werden door de gemeenteraad zowel het Masterplan LBSP-Gorlaeus als het gelijknamige bestemmingsplan vastgesteld. Dit is het sluitstuk van vijftien jaar planvorming. In 2002 werd hiervoor een planproces gestart met de Universiteit Leiden met onder meer als doel om het ‘kenniscluster’ te versterken en het Bio Science Park te vergroten. In 2005 werd hiervoor een regionaal plan vastgesteld en als uitwerking daarvan in 2008/2009 de lokale Masterplannen door de gemeenten Leiden, Oegstgeest en de Universiteit. Het Leidse Masterplan bleek voor de westelijke delen niet uitvoerbaar door onvoldoende verkeersontsluiting en stopzetten van de RijnGouwelijn. Na start uitvoering van het project Ontsluiting Bio Science Park kon voor de westelijke gebiedsdelen een nieuw masterplan en bestemmingsplan worden opgesteld.
  • European Medicines Agency. Leiden heeft volop meegedaan met het nationale bid om vanwege de Brexit de EMA uit Londen naar Nederland te halen. Na een spannende besluitvorming en uiteindelijk een loting is voor Amsterdam gekozen. Dit is erg goed nieuws voor Leiden en het Leiden Bio Science Park. Met 20 minuten reistijd van het nieuwe EMAkantoor verwachten wij dat er verschillende bedrijven vanuit Engeland naar Leiden zullen komen. Met diverse partners zoals de Ondernemersvereniging Leiden Bio Science Park, InnovationQuarter, NFIA, Expatcentre Leiden zijn we volop bezig meeverhuizende bedrijven en hun medewerkers te verleiden naar Leiden te komen. Een voorbeeld van een website https://www.lifesciencesinwestholland.nl/
  • SRON Netherlands Institute for Space Research komt naar Leiden . Het instituut SRON met ongeveer 200 werknemers in Utrecht en Groningen maakt deel uit van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). De verhuizing van SRON-Utrecht is nodig omdat het huidige gebouw op de Uithof het einde van zijn levensduur nadert. De raad van bestuur van NWO en het bestuur van ruimteonderzoeksinstituut SRON hebben hun voorkeur uitgesproken voor het gezamenlijke aanbod van de Universiteit Leiden en de TU Delft. In dit aanbod gaat SRON-Utrecht over enkele jaren verhuizen naar een nieuw gebouw op de Science Campus van de Universiteit Leiden. De verhuizing biedt vele mogelijkheden voor samenwerking in de wetenschap, technologieontwikkeling en instrumentbouw. Zuid-Holland heeft een uniek ecosysteem op het gebied van ruimtevaart en aardobservatie. Het instituut past goed in de bestaande infrastructuur van de stad en zal aanleiding vormen de samenwerking in het spacecluster – met onder meer ESA/ESTEC – in deze regio verder te versterken. Het bid van de beide universiteiten heeft de steun van de gemeente Delft, de gemeente Leiden, de provincie Zuid-Holland, TNO, ESA ESTEC en de regionale industrie op het gebied van space. Na advies van de ondernemingsraden van SRON en NWO volgt in de loop van 2018 een definitief besluit van de raad van bestuur van NWO
  • TNO heeft besloten het biomedisch onderzoeksteam met 75 arbeidsplaatsen van Zeist naar Leiden Bio Science Park te verplaatsen.

Verbonden partijen

Bij deze prestatie gaat het om de stichting Leiden Bio Science Park foundation waarin ondernemers, LUMC, Universiteit en gemeenten deelnemen om verdere groei van LBSP te stimuleren. Vanaf eind 2017 neemt de gemeente, volgens afspraak, niet langer deel aan de foundation (collegebesluit 12 december 2017, nr 17.0611).

Effectindicatoren bij 3A Ruimte om te ondernemen

Effectindicator

Realisatie

Streefwaarde 2017

Bron

2014

2015

2016

2017

Doel 3A1 Betere ruimtelijke mogelijkheden voor bedrijven en instellingen

3A1.a Aantal arbeidsplaatsen in Leiden*

66.528

66.350

67.537

70.294

60.000

Bedrijvenregister Zuid-Holland

3A1.b Aantal bedrijfsvestigingen in Leiden*

7.403

7.775

8.664

9.627

5.100

Bedrijvenregister Zuid-Holland

3A1.c Percentage leegstand in kantoren in Leiden

13,1%

11,7%

10,8%

8,7%

11,5%

Kantorenmonitor Holland Rijnland

3A1.d Aantal arbeidsplaatsen op het Leiden Bio Science Park

17.328

18.008

18.274

18.739

18.523

Bedrijvenregister Zuid-Holland

3A1.e Index Economie071 **

106

110

113

117

129

Economie071

3A1.f Percentage functiemenging***

55,0%

54,9%

55,3%

-

-

LISA (via wsjg)

3A1.g Verhouding tussen verwacht en gemeten Bruto gemeentelijk product****

-

-

-

-

-

Atlas voor gemeenten (via wsjg)

3A1.h Aantal vestigingen van bedrijven per 1.000 inwoners van 15 t/m 64 jaar***

84,5

88,6

97,9

-

LISA (via wsjg)

3A1.i Percentage demografische druk***

50,8%

51,1%

50,8%

50,9%

-

CBS (via wsjg)

* Het bedrijvenregister Zuid-Holland heeft de registratie verbeterd, waardoor nu meer arbeidsplaatsen en bedrijfsvestigingen in beeld zijn. De streefwaarden zijn daardoor niet meer te vergelijken met de realisatiewaarden. In de begroting 2018 is dit al aangepast; streefwaarde voor 2018 is 68.500 oplopend tot 70.000 in 2021.
** De Index Economie 071 is aangepast, met terugwerkende kracht zijn de cijfers herrekend naar een nieuw basisjaar 2012.De streefwaarden uit de begroting 2017 zijn daardoor niet meer te vergelijken met de realisatiewaarde die 2008 als basisjaar had. Zo was voor 2015 de oude index 125 en de nieuwe 110. In de begroting 2018 is dit verschil niet meer zichtbaar.
*** Het herziene Besluit Begroting en Verantwoording (BVV) 2015 stelt een aantal indicatoren voor alle gemeenten verplicht. Deze zijn te herkennen aan de wsjg aanduiding. Dit verwijst naar de plek waar alle indicatoren van alle gemeenten te vinden zijn: waarstaatjegemeente.nl Gemeenten zijn verplicht de bron te hanteren die daar aangegeven staat. Dat maakt vergelijking tussen gemeenten mogelijk. Vanwege deze wettelijk opgelegde werkwijze zie we af van het opnemen van streefwaarden.
**** Deze BBV-indicator is geschrapt van de lijst met verplichte indicatoren en wordt daarom niet meer gemeten.

Een overzicht van realisatie- en streefwaarden van de indicatoren (ook uit vorige begrotingen) staat op LeideninCijfers.